nlen

Bespreking Staat en Taboe door Rinus Otte (Hoogleraar RUG en lid College Procureurs-Generaal OM)

Rinus Otte, Hoogleraar Organisatie rechtspleging RUG en lid van het College van Procureurs-Generaal Openbaar Ministerie, was een van de sprekers tijdens de vernissage van het boek Staat en Taboe. Politiek van de goede dood van Paul Frissen. Zijn tekst is gepubliceerd op de website Ivoren Toga

Hieronder een fragment van zijn verhaal. Het volledige bericht is hier te lezen. 

 

‘Enkele weken geleden hield ik een verhaal voor een grote groep artsen die euthanasie praktiseren bij psychiatrische patiënten. Ik was uitgenodigd te spreken onder een soort titel als Euthanasie als laatste troost bij psychiatrisch lijden.

Ik ving aan met een oud gedichtje van Tsjwang Tze dat als volgt gaat:

Om vissen te vangen gebruikt men aas. Heeft men de vissen gevangen, dan kan men het aas vergeten
Om konijnen te vangen gebruikt men een strik. Heeft men de konijnen gevangen, dan kan men de strik vergeten.
Men gebruikt woorden om hun betekenis uit te drukken. Wordt de betekenis verstaan, dan kunnen de woorden vergeten worden. Waar vind ik een mens die de woorden vergeet opdat ik met hem praten kan?

Ik vervolgde met een dichtregel van de Duitse dichter Rilke: het hoogste goed is het zijn van hoeder van elkanders eenzaamheid.

En tot slot van mijn inleiding gebruikte ik het verhaal Voor de Wet van Kafka, waarin een wetzoeker de poort tot de Wet nadert, wil binnentreden, maar tegengehouden wordt door de poortwachter. Ondanks dat de glans van de door de open poort naar buiten lichtende Wet onweerstaanbaar is wordt hem keer op keer de entree geweigerd. Hij vraagt en zoekt zijn hele leven toegang, maar de poortwachter is onverbiddelijk. Uiteindelijk sterft hij en vraagt even tevoren aan de poortwachter waarom hij de enige is die ooit toegang tot de Wet zocht. Het antwoord van de poortwachter was dat deze toegang alleen voor hem was en hij nu de poort ging sluiten.

Vervolgens heb ik mijn bewondering en waardering voor de aanwezige psychiaters en psychologen uitgesproken omdat zij als zielzorgers in optima forma troosters zijn die mensen in hun diepe verdriet en uitzichtloos lijkende lijden moeten hoeden. De brug naar mijn eigenlijke betoog was niet moeilijk. Hoe kan het dat ik soms tegenover mensentroosters en mensenhelpers sta die de Wet als tegenstander zien, die weigeren de Wet binnen te gaan, althans daar toegang toe zien, maar hun eigen Wetten aanleggen. Hoe kan het dat artsen af en toe miskennen dat de Wet op ethiek en moraal stoelt, niet uit een hoge hoed komt gerold maar terug is te voeren op een parlementaire meerderheid, gedragen dus door het volk? Hoe kan het dat het bij tijd en wijle lijkt alsof de medici een eigen Wet hebben gebouwd?

De wijze waarop ik de puzzel meen te moeten leggen hangt nauw samen met de inhoudelijke bespiegelingen van Paul Frissen. De zingeving is gedurende millennia vormgegeven door het geloof, het geloof in een Schepper die de mens heeft geschapen en heeft bestemd tot een bepaald doel. Leven en sterven was in Zijn hand. Het nemen van andermans en eigen leven was daarmee niet aan de mens zelf en was taboe. In hoog tempo is deze zingeving vervangen door een individualistisch firmament. De mens lijkt heerser over zijn lot en meester over zijn ziel te zijn geworden, zoals de bommenlegger in Oklahoma, Timothy McVeigh, zei vlak voor hij geëxecuteerd werd. Ik wil wat langer stilstaan bij dat gevoel’. 

MPA jaarcongres: transitiedenken en 30 jaar MPA!

Op vrijdag 8 maart 2019 vond het jaarlijkse MPA (Master...lees meer

Nieuwe opleiding! Leeratelier Inclusief Leiderschap

Het leeratelier Inclusief Leiderschap daagt leidinggevenden uit om te werken...lees meer

MPA voorlichtingsbijeenkomst

Op dinsdag 9 april 2019 vindt van 15.30 uur tot...lees meer
Meer informatie
deel